Tarih ve Sayı
24.11.2025 / 16

Rusya Federasyonu’nun 2014 yılında Kırım’ı işgaliyle başlayan Ukrayna-Rusya krizi, 24 Şubat 2022’de sıcak çatışmaya dönüşmüş ve hâlen bütün şiddetiyle devam etmektedir. Bu savaş, İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana Avrupa’da en fazla sivil kaybına ve zorunlu göçe sebep olmuş, milyonlarca insan yerinden edilmiş ve büyük acılar yaşanmıştır.

Kırım’ın işgali, uluslararası hukuka aykırı olup Ukrayna’nın toprak bütünlüğünü açıkça ihlal etmektedir. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, 27 Mart 2014 tarihinde aldığı kararla Rusya’nın Kırım’daki eylemlerini geçersiz ilan etmiş ve Rusya Federasyonu’nun uluslararası hukuka aykırı işgalini tanımamıştır. Uluslararası toplum, işgalin üzerinden geçen yıllara rağmen Rusya’nın hukuksuz eylemlerini asla kabul etmemekte; bilakis BM kararlarıyla Ukrayna’nın egemenliği ve toprak bütünlüğüne vurgu yapmaktadır. Rusya tarafından ilhakın tanınması ve bu hukuksuz eylem reddedilmiştir.

ABD yönetiminin arabuluculuk adı altında sunduğu 28 maddelik plan taslağı, Ukrayna’nın ordusunu küçültmesini, Kırım başta olmak üzere Luhansk ve Donetsk’in Rusya’ya bırakılmasını ve Herson ile Zaporijya’nın “dondurulmuş bölge” olarak kabul edilmesini öngörmektedir. Bu yaklaşım, BM kararlarıyla ve uluslararası hukukun temel ilkeleriyle doğrudan çelişmektedir. Böyle bir planın kabulü, yalnızca Ukrayna’nın bağımsızlığını ve toprak bütünlüğünü zedelemekle kalmayacak, aynı zamanda uluslararası hukukun ve BM’nin otoritesini de ciddi biçimde sarsacaktır.

Arabuluculuk, tarafsızlık ve adalet gerektirir. Ancak ABD’nin tutumu, kendi çıkarlarını ve Rusya’nın menfaatlerini önceleyen bir yaklaşım sergilemektedir. Bu plan kabul edildiği takdirde Kırım, Donetsk ve Luhansk Rusya’ya fiilen hediye edilmiş olacaktır. Oysa kadim Türk yurdu Kırım, asıl sahipleri Kırım Tatar Türkleri için ecdat yurdu olup, lideri Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu’nun vatanıdır. Kırım Tatarları, tarihte olduğu gibi bugün de zulme ve zorla maruz kalmış; buna rağmen kimliklerini, kültürlerini ve özgürlük mücadelelerini sürdürmüşlerdir. Kırım, yalnızca bir toprak parçası değil, Türk milletinin ve evrensel insan haklarının sembolüdür.

Kırım’ın geleceği pazarlık konusu yapılamaz. Uluslararası toplum, BM kararlarına ve hukukun üstünlüğüne bağlı kalarak Kırım’ın Ukrayna’nın ayrılmaz parçası olduğunu kabul etmeli, Rusya’nın işgalini tanımlayan tavizlere hiçbir şekilde yaklaşmamalıdır. ABD’nin sunduğu bu girişim, yalnızca bölgesel istikrarsızlığı artıracak ve hukuksuzluğu teşvik edecektir.

Son olarak:
Kırım, Türk milleti için kutsal bir vatan olup hiçbir şekilde pazarlık konusu yapılamaz. Uluslararası hukukun bağlayıcı kararları ve tarihî gerçekler, Kırım’ın Ukrayna’nın ayrılmaz parçası olduğunu açıkça ortaya koymaktadır. ABD ve Rusya’nın çıkar hesapları, Kırım’ın geleceğini belirleyemez.

Celal İÇTEN
Kırım Türkleri
Kültür ve Yardımlaşma Derneği
İstanbul Şubesi Başkanı